Kinh nghiệm mượn lực · Bài học thực chiến
Mượn lực: làm việc lớn khi chưa đủ vốn — 5 bài học của tôi
Nhiều năm trước, câu tôi hay tự nói nhất là "đợi đủ vốn đã". Rồi tôi nhận ra người làm được việc lớn hiếm khi có đủ vốn; họ chỉ biết mượn đúng thứ, đúng thứ tự, và trả đúng hẹn. Đây là năm bài học tôi rút ra.
Mượn lực: làm việc lớn khi chưa đủ vốn nghe như một khẩu hiệu, nhưng với tôi nó là một kỷ luật. Một người giỏi đến đâu cũng chỉ có hai bàn tay và hai mươi bốn giờ; phần còn lại phải đi mượn. Điều tôi học được chậm nhất không phải là mượn ở đâu, mà là mượn theo thứ tự nào và trả lại thế nào để lần sau người ta còn cho mượn.
Nội dung bài viết
- Thiếu vốn thường là thiếu thứ khác
- Bài học 1: Mượn thời gian của người bán trước khi mượn tiền ngân hàng
- Bài học 2: Đổi kỹ năng lấy phần chia, đừng làm miễn phí
- Bài học 3: Tiền bạn bè phải đi kèm giấy trắng mực đen
- Bài học 4: Dòng tiền khách hàng là tiền của khách
- Bài học 5: Mượn nền tảng, đừng xây lại
- Khi nào tôi dừng mượn
Thiếu vốn thường là thiếu thứ khác
Khi nói "tôi chưa đủ vốn", nhiều người thật ra đang thiếu một trong ba thứ: thiếu thương vụ đủ tốt để người khác muốn góp, thiếu kỹ năng để biến thương vụ thành tiền, hoặc thiếu uy tín để người ta tin. Tiền thường đến sau ba thứ ấy.
Vì vậy tôi sắp các loại "lực" theo một bậc thang: rẻ và ít rủi ro ở dưới, đắt và sắc ở trên.
| Bậc | Mượn gì | Giá phải trả | Rủi ro nếu sai |
|---|---|---|---|
| 1 | Chính mình: kỷ luật, thời gian rảnh | Công sức | Thấp |
| 2 | Tri thức: sách, khóa học, người đi trước | Tiền nhỏ, thời gian đọc | Thấp |
| 3 | Con người: thời gian, chất xám của người khác | Lương, phần chia | Vừa |
| 4 | Thời gian thanh toán của người bán, nhà cung cấp | Giá mua có thể cao hơn chút | Vừa |
| 5 | Tiền ngân hàng, bạn bè, đối tác | Lãi, phần chia, quan hệ | Cao |
Người mới hay nhảy thẳng lên bậc 5. Tôi cũng từng như vậy.
Bài học 1: Mượn thời gian của người bán trước khi mượn tiền ngân hàng
Trong bất động sản, câu tôi hay nói với học viên là "cho nợ thì mua". Một người bán chịu cho trả chậm là đang cho bạn mượn tiền không lãi, không thẩm định, không phí hồ sơ. Ví dụ giả định để minh hoạ: tài sản giá 10 đồng, đặt cọc 3, phần 7 còn lại trả sau sáu tháng. Với cùng 10 đồng vốn, bạn có thể làm ba thương vụ thay vì một.
Cái giá là đôi khi phải chấp nhận giá mua cao hơn một chút. Tôi chấp nhận, miễn là tính lại vẫn có lãi và có phương án khi đến hạn mà chưa xoay đủ tiền: thời gian ân hạn hoặc mức phạt cọc được thoả thuận trước, ghi vào hợp đồng.
Thuê lại tài sản để cho thuê cũng là một dạng mượn lực như vậy: mượn căn nhà của chủ nhà thay vì mua. Nhưng mỏng hơn nhiều người nghĩ; tôi đã viết riêng cách tính dòng tiền khi thuê lại căn hộ để cho thuê, vì ở đó khấu hao và tháng trống ăn mất phần lớn khoản chênh.
Bài học 2: Đổi kỹ năng lấy phần chia, đừng làm miễn phí
Người chưa có vốn vẫn có thể có phần trong thương vụ nếu giỏi một việc mà người có vốn cần: xử lý pháp lý, làm marketing, vận hành, đàm phán, kết nối ngân hàng. Sai lầm của tôi ngày trước là làm giúp vì nể, rồi không có phần gì.
Giờ tôi đề nghị rõ từ đầu: phần chia bằng tiền, bằng phần trăm lợi nhuận hoặc bằng sản phẩm, ghi thành văn bản trước khi bắt tay vào làm. Đề nghị có thể bị từ chối; không đề nghị thì chắc chắn không có.
Kỹ năng là thứ vốn duy nhất càng cho mượn càng lớn thêm, với điều kiện bạn ghi lại mình đã cho ai mượn và đổi lấy gì.
Đọc sâu hơn trong sách
21 Bí Quyết Mượn Lực Đỉnh Cao
Làm được việc lớn hơn sức mình — bằng thời gian, trí tuệ, tiền và nền tảng của người khác, một cách sòng phẳng
Ebook469 trang1.489.000đKhóa học video
học 2 năm3.999.000đCombo Ebook + Video
tiết kiệm 988.000đ4.500.000đ
Bài học 3: Tiền bạn bè phải đi kèm giấy trắng mực đen
Tiền của người thân không có lãi suất ghi trên giấy, nhưng lãi của nó trả bằng tình cảm, và thứ đó không trả góp được. Những lần mất lòng mà tôi thấy hiếm khi do thua lỗ; phần lớn do lúc đầu không ai nói rõ thua lỗ thì chia thế nào.
- Ghi số tiền, thời hạn, cách chia lãi và chia lỗ, trường hợp rút sớm.
- Nói rõ kịch bản xấu nhất bằng con số, trước khi nhận tiền.
- Không hứa lợi nhuận cố định cho nhiều người, không nhận tiền của người lạ qua giới thiệu dây chuyền. Đó là vùng rủi ro pháp lý, không chỉ là rủi ro tình cảm.
- Báo cáo định kỳ, kể cả khi chưa có lãi.
Bài học 4: Dòng tiền khách hàng là tiền của khách
Bán trước, làm sau là một cách mượn lực rất mạnh: khách đặt phòng khi bạn còn đang cải tạo, khách cọc khi sản phẩm chưa giao. Khách chịu đưa tiền trước chỉ vì một lý do: họ tin bạn sẽ giao.
Ranh giới tôi giữ: tiền cọc, tiền trả trước của khách chỉ được dùng cho đúng việc đã hứa với họ, và phải còn đủ để hoàn lại nếu mình không giao được. Dùng tiền cọc của khách để mở thêm điểm mới là cách nhanh nhất biến một chậm trễ nhỏ thành một vụ vỡ niềm tin.
Bài học 5: Mượn nền tảng, đừng xây lại
Sàn thương mại điện tử, mạng xã hội, kênh video, phần mềm quản lý khách, công cụ AI: người khác đã tốn rất nhiều tiền để xây. Việc của người ít vốn là dùng chúng cho đúng việc, thay vì tự làm lại từ đầu.
Nhưng người khổng lồ cho bạn mượn vai, không cho bạn mượn chân. Tài khoản có thể bị khoá, thuật toán có thể đổi. Vì vậy song song với việc dùng nền tảng, tôi luôn giữ một danh sách khách hàng của riêng mình, liên lạc được mà không cần qua nền tảng nào.
Khi nào tôi dừng mượn
| Dấu hiệu | Tôi làm gì |
|---|---|
| Khoản trả hằng tháng chỉ ổn trong kịch bản tốt nhất | Thu nhỏ quy mô, bán bớt hoặc gia hạn trước khi đến hạn |
| Phải mượn chỗ này để trả chỗ kia | Dừng mọi thương vụ mới, tập trung trả nợ |
| Người cho mượn không hiểu rủi ro họ đang gánh | Giải thích lại bằng con số, hoặc trả lại tiền |
| Mình bắt đầu né cuộc gọi của người cho mượn | Gọi trước, báo tình hình thật, đề xuất phương án |
Mượn lực không phải là mẹo để giàu nhanh. Nó là cách sắp xếp lại các nguồn lực quanh mình sao cho ai góp vào cũng thấy mình được trả xứng đáng. Lần mượn thứ hai luôn dễ hơn lần đầu, nếu lần đầu bạn trả đúng hẹn.
Video liên quan từ kênh Lại Thế Vũ – Dr Land
Nếu bạn thích nghe hơn đọc, các video dưới đây trên kênh YouTube của tôi bàn tiếp chủ đề này.
Doanh Thu 200 Tỷ Không Tốn 1 Đồng Quảng Cáo: Giải Mã Sức Mạnh Cấp Số Nhân & Kỷ Luật Số 5!
6 Chỉ Số Vàng Của Người Lãnh Đạo Giúp Xây Dựng Đội Ngũ Bán Hàng Ngàn Người
Xem thêm video và đăng ký kênh YouTube Lại Thế Vũ – Dr Land →
Câu hỏi thường gặp
Mượn lực có phải là vay tiền không?
Không chỉ vậy. Tiền chỉ là một trong nhiều thứ có thể mượn. Bạn có thể mượn thời gian của người khác (thuê người làm), trí tuệ (sách, chuyên gia), thời gian thanh toán của người bán, dòng tiền của khách hàng hoặc nền tảng có sẵn. Thường nên mượn những thứ rẻ và ít rủi ro trước, tiền vay sau cùng.
Mượn tiền bạn bè để đầu tư cần lưu ý gì?
Viết thành văn bản: số tiền, thời hạn, cách chia lãi lỗ, trường hợp rút vốn sớm, ai quyết định khi có tranh chấp. Không hứa lợi nhuận cố định cho nhiều người và không nhận tiền của người mình không quen; huy động tiền của đông người với cam kết lãi cố định là vùng rủi ro pháp lý cao.
Chưa có vốn thì nên bắt đầu mượn lực từ đâu?
Từ chính mình và tri thức: có một kỹ năng người khác cần (pháp lý, marketing, vận hành, bán hàng) và giữ chữ tín trong việc nhỏ. Khi đã có kỹ năng và uy tín, bạn mới có thứ để trao đổi lấy phần chia trong thương vụ của người có vốn.
Khi nào nên dừng mượn thêm?
Khi khoản trả nợ hằng tháng phụ thuộc vào một kịch bản tốt nhất, khi bạn phải mượn chỗ này để trả chỗ kia, hoặc khi người cho mượn không hiểu rõ rủi ro họ đang gánh. Lúc đó hãy thu nhỏ quy mô trước khi mở rộng tiếp.
Đọc sâu hơn trong sách
21 Bí Quyết Mượn Lực Đỉnh Cao
Làm được việc lớn hơn sức mình — bằng thời gian, trí tuệ, tiền và nền tảng của người khác, một cách sòng phẳng
Ebook469 trang1.489.000đKhóa học video
học 2 năm3.999.000đCombo Ebook + Video
tiết kiệm 988.000đ4.500.000đ